Ikigai: een zoektocht naar jezelf

Ikigai is een Japanse term die jouw ‘reden van bestaan‘ omvat.

Op 21 maart 2019 ontvingen wij Francis Laleman tijdens het Yourcoach Café om ons doorheen het ikigai-model te begeleiden. Een ware ontdekkingstocht doorheen de ruimte om mindful met het leven om te gaan.

Ikigai: een zoektocht naar jezelf

Ikigai is een Japans concept dat wordt toegepast in boeddhistische scholen. De ikigai-opstellingsmethode werd ontwikkeld door Meko Kamia in een verzorgingstehuis voor melaatsen. Zij heeft de methode ontwikkeld om samen met hen op zoek te gaan naar betekenis, waarde en schoonheid in het leven.

In de toepassing van het ikigai-model gaat men ervan uit dat de mens een imprint is van zijn omgeving. De mens bestaat door het beoefenen van activiteiten en het aangaan van relaties en zijn contact met de buitenwereld.

Ikigai: de vier cirkels 

Francis neemt ons mee doorheen de ruimte en tekent met krijt vier cirkels op de grond die er zo uitzien:

 

De vier cirkels zijn meditatieve ruimtes waar je kan je reflecteren over een vraag, een thema en het leven. De cirkels overlappen elkaar op bepaalde plaatsen en in het midden is eer één plek waar alle vier de cirkels elkaar overlappen. Hier bevindt zich de ikigai.

In de cirkels sluit jij je als het ware even af van de buitenwereld, om voor jezelf tot antwoorden te komen. Deze vier cirkels zullen na verloop van tijd verdwijnen. Een mooi symbool voor hoe het in het leven gaat: de buitenwereld kan je niet afsluiten, dat lukt misschien voor even, maar niet voor altijd.

Dit herinnert ons ook naar de eindeloze vergankelijkheid van het leven. Alles verandert continu: “Wij weten niets over morgen, en gisteren dat is al voorbij.” aldus Francis Laleman. In die eindeloze vergankelijkheid wordt je uitgenodigd om betekenis te zoeken. Jouw reden van bestaan.

De ikigai-methode is een manier om voor jezelf op zoek te gaan naar die reden van bestaan.

Balans tussen de vier cirkels

De uitdaging van de zoektocht is om een balans te vinden doorheen de vier cirkels. Francis vergelijkt dit met een trampoline waar je op springt. Wanneer je met 2 of meerdere personen op een trampoline springt dan is het belangrijk om in balans te blijven, doe je dat niet dan slaat het volledig systeem om.

Daar waar je in de eerste twee cirkels wordt gedreven door het ‘zelf’ en je naar binnen gericht bent, zijn de laatste twee cirkels naar buiten gericht. Deze twee cirkels worden gedreven door wat jij aan het systeem of de maatschappij geeft.

Cirkel van ‘liefde’

De eerste cirkels representeert ‘liefde’: het gaat om activiteiten die je graag doet en relaties die je graag hebt.

Je kan een oefening per twee doen in de cirkel van liefde waarbij je elkaar aankijkt en vertelt over die activiteiten en relaties in jouw leven. Enkele voorbeelden zijn skiën, tekenen, tuinieren, de relatie met je partner of kinderen… Hoe langer de deelnemers doorgaan, hoe kleiner de relaties en activiteiten worden.

De deelnemers praten heel vlot over de fijne activiteiten en relaties, daarop volgend wijst Francis op de afhankelijkheid in deze cirkel. Namelijk, hoe groter de liefde, hoe groter de angst voor verlies. In deze cirkel bevindt zich dus ook pijn en lijden. Je wordt je bewust dat je afhankelijk bent van activiteiten en relaties en dat maakt ons tegelijk bang om die te verliezen.

Cirkel van ‘competenties’

De tweede cirkel is de cirkel van ‘competenties’. Het gaat om die activiteiten en handelingen in relaties die je goed kan.

Opnieuw kan je met twee personen in de cirkel gaan staan en om beurt iets vertellen. De deelnemers vertellen vlot over de competenties waar zij trots op zijn, zoals training geven, coachen, teksten schrijven, kennis delen… Maar ook hier vergeten zij de zaken waar ze goed in zijn die pijn en lijden veroorzaken, zoals manipuleren, kleineren, macht uitoefenen…

Cirkel van ‘goedheid’

De derde cirkel is die van de ‘loving kindness’. Het gaat om activiteiten of relaties waarin je gedreven wordt door goedheid. Hierin bevinden zich de activiteiten en relaties waarin je onvoorwaardelijk geeft, zonder vooruitzicht om iets terug te ontvangen. In het boeddhisme gebruiken ze de term: ‘nishkama karma’.

Voorbeelden zijn vrijwilligerswerk, een job die je met passie en toewijding uitoefent, activiteiten die je doet omdat je van de wereld een mooiere plek wil maken…

Hoewel we hier uitgaan van het onvoorwaardelijk geven bevindt zich in deze cirkel ook pijn en lijden die jij met deze relaties of activiteiten veroorzaakt, zoals vuilnis, menselijk leed… Vaal zelfs zonder dat je het weet. 

Cirkel van ‘gift’

De vierde en laatste cirkel is die van de gift of het cadeau. Het gaat hier om de activiteiten of relaties waaruit je onverwacht iets ontvangt. Zoals een persoon die je uit het niets een bloem geeft, een inzicht dat je krijgt door wat iemand anders vertelt of je baby die zichtbaar vrolijker is na het verversen van zijn pamper…

Bewegen doorheen deze vier cirkels

In het leven beweeg je continu tussen deze vier cirkels, op zoek naar jouw reden van bestaan. Wanneer je te lang in één cirkel blijft, dan raken de anderen uit balans. Het is dus een uitdaging om ritmisch doorheen de vier cirkels te bewegen in je leven en de balans op te zoeken. Zo creëer je een verhaal voor jezelf waarin de vier cirkels met elkaar verbonden zijn.

Je zal merken dat die ritmische dans niet lukt met de grote dingen in het leven, zoals een boek schrijven maar het net gaat om die kleine dingen in het leven.

In deze ritmische dans wordt je steeds vergezeld door een partner, namelijk mevrouw ‘tijd’. Om voor jezelf tot inzichten te komen gaat het erom dat je samen met de tijd doorheen de cirkels en jouw antwoorden wandelt.

Op bepaalde momenten gaat de tijd te snel en trekt ze jou mee. Dat is niet comfortabel.
Op andere momenten ga jij te snel en trek jij de tijd met je mee. Ook dat is niet aangenaam.
Het gaat erom samen met de tijd te wandelen, om zo tot inzichten te komen.
En onthoud ook dit: een inzicht kan je niet aan iemand anders geven, want dan is het een ‘uitzicht’.

Samen met de vele deelnemers, waren wij opnieuw een ervaring rijker. Samen met mevrouw tijd gingen wij huiswaarts om tot verdere inzichten te komen. Dankjewel Francis!

Ben jij op zoek naar jouw ikigai? Bij Yourcoach kan je terecht voor dynamische life coaching en loopbaanbegeleiding. Hier vind je meer informatie: dynamische life coaching en loopbaanbegeleiding.

 

Sfeerbeelden

Een overzicht van alle sfeerbeelden vind je hier.

Deze ‘ikigai’ opstellingsmethode past Francis Laleman met zijn bedrijf Beyond Borders toe in verschillende organisaties.

Leave a Reply